نام فایل : طاهره صفارزاده 42 ص

فرمت : .doc

تعداد صفحه/اسلاید : 35

حجم : 261 کیلوبایت

طاهره صفارزاده
طاهره صفارزاده در سال 1315 در شهر سیرجان به دنیا آمد پس از گذراندن دوره آموزشهای دبستانی و دبیرستانی وارد دانشگاه تهران شد و در رشته زبان و ادبیات انگلیسی فارغ التحصیل شد پس از چندی به کار در یک شرکت بیمه و ضمنا تدریس پرداخت
سپس به عنوان کارمند دفتری در شرکت نفت به کار مشغول شد و پس از مدتی در همان شرکت به اداره نگارش و ترجمه و ویراستاری انتقال یافت
برای ادامه تحصیل به خارج از کشور رفت در آمریکا در رشته نقد تئوری و عملی در ادبیات جهان به تحصیل پرداخت
او هم کنون در تهران به سر می برد
شناخت طاهره صفارزاده
اشاره:
طاهره صفارزاده يكي از چهرههاي شاخص و درخشان شعر در روزگار ماست. شاعري كه تعهد، مفهومگرايي، انديشهمحوري و دينباوري از مؤلفههاي اصلي شعر اوست. وي علاوه بر شاعري، در نويسندگي، تحقيق، تدريس و ترجمه نيز دستي توانا دارد، چنان كه قرآن را به سه زبان زندة دنيا ترجمه كرده است. ديگر آنكه صفارزاده به عنوان پايهگذار «نقد علمي ترجمه» و مؤلف نظرية «ترجمة تخصصي» در ايران شناخته شده است. ضمناً نام صفارزاده به عنوان يكي از آغازكنندگان «شعر نيمايي ديني» و همچنين يكي از بنيانگذاران حوزة هنري سازمان تبليغات اسلامي در تاريخ ادبيات انقلاب اسلامي ايران به ثبت رسيده است.
برخورداري از دانش و بينش ادبي، آشنايي با پيشينة هزارسالة ادبيات پارسي، تنفس در هواي ادبيات معاصر، تسلط كامل به زبان انگليسي و آشنايي با ادبيات جهان باعث شده كه نام صفارزاده همواره از دهة چهل تا كنون در ذهن و زبان جامعة ادبي جاري و ساري باشد و حتي توجه محافل و مجامع ادبي و علمي جهان را به سوي او معطوف گرداند. چنان كه اخيراً ـ همچنان كه در خبرها خوانديم ـ دكتر صفارزاده از سوي سازمان نويسندگان آسيا و آفريقا به عنوان برجستهترين مسلمان و نخبة جهان برگزيده شد كه اين امر افتخاري بزرگ براي ايران و جهان اسلام به شمار ميرود.
به انگيزة قدرشناسي و ارجگذاري به تلاشهاي تأثيرگذار و ارزندة اين چهرة فرهيختة علمي و ادبي و همچنين به منظور ابراز خرسندي از اين حسن انتخاب و عرض تبريك به جامعة ادبي، اين مقاله را كه تنها ميتواند در حكم مقدمه و پيشدرآمدي بر شناخت اين چهرة فرهيخته و ماندگار معاصر باشد به رشتة تحرير درآوردم. اميد آنكه مورد قبول ارباب فضيلت قرار بگيرد
…
ان شاء الله.
در تاريخ هزارسالة ادبيات پارسي، حضور زنان در چند چهرة شاخص خلاصه شده است: رابعه بنت كعب قزداري (به عنوان اولين شاعرة پارسيگو)، پروين اعتصامي، فروغ فرخزاد، سيمين بهبهاني، سيمين دانشور و طاهرة صفارزاده.
اينكه چرا زنان در تاريخ ادبيات همواره در حاشيه قرار گرفتهاند، موضوع اين نوشتار نيست و بررسي علل و عوامل آن خود ميتواند موضوع يك تحقيق مستقل قرار بگيرد. آنچه كه در اين نوشتار به آن خواهيم پرداخت، تأملي در كارنامة ادبي شاعر نامآور معاصر، دكتر طاهره صفارزاده است.
سال تولد صفارزاده 1315 و محل تولد او «سيرجان» است. او بعد از گذراندن دوران ابتدايي و متوسطه، وارد دانشگاه تهران ميشود و در رشتة ادبيات انگليسي موفق به اخذ دكترا ميگردد. استخدام در شركت نفت و اشتغال به ترجمه، از جمله كارهايي است كه صفارزاده تا پيش از قبولي در دانشگاه «آيووا» ايالات متحده تجربه كرده است. اما بعد از قبولي در دانشگاه «آيووا» و به شوق ادامة تحصيل، با استعفا، كار ترجمه در شركت نفت را وا ميگذارد و راهي آمريكا ميشود تا در رشتة نقد تئوري و عملي در ادبيات جهان به تحصيل و پس از آن به تدريس بپردازد. صفارزاده خود در اين باره چنين ميگويد:
«
…
به پيشنهاد شاعران و نويسندگان دانشكده ادبيات دانشگاه «آيووا» سه سال قبل از آنكه من دانشجوي آنجا بشوم، تدريس كاربردي ترجمه به تصويب برنامهريزان آموزشي رسيده بود. تأسيس مدرسة ترجمه در ديوان هم در سال 69 بر اساس همين تحول بود. در بازگشت به ايران به نقل و قول از مسئولان وزارت علوم سابق، من اولين استاد تدريس كاربردي ترجمه به حساب آمدم. سالها در دانشگاه شهيد بهشتي و ديگر دانشگاههاي ايران تدريس كاربردي ترجمه را ضمن نقد علمي ترجمه بر روي تكاليف دانشجويان كه در منزل انجام داده بودند، در كلاس آموزش دادم و كارشناساني براي اين هنر پرورش يافتند. زماني كه مسئوليت كتابهاي زبان تخصصي براي رشتههاي مختلف دانشگاهي به من واگذار شد، پيشنهاد يا تئوري ترجمه تخصصي را با گذاشتن تمرين معادليابي در كتابهاي درسي مطرح كردم و تحقق بخشيدم و بالاخره خودم هم به لطف خداوند بر اساس همين نظريه به تأليف كتاب ”ترجمه مفاهيم بنيادي قرآن مجيد“ توفيق يافتم.» (فصلنامة شعر، شماره 37، تابستان 83 ، ص 15)
صفارزاده شاعري را همچون علامه اقبال لاهوري مسند انسانسازي و «اصلاحگري» ميداند و به شاعر به عنوان يك «مصلح اجتماعي» نگاه ميكند. از همين رو در اكثر شعرهاي او توجه به آموزههاي اخلاقي ـ ديني مشهود است. صفارزاده در تعريف شعر چنين ميگويد:
«تعريف من از شعر همان است كه در”طنين در دلتا“ گفتهام. طنين حركتي است كه حرف من در ذهن خواننده ميآ

غازد. شعر من، شعر انديشه است. وقتي كه فكري را عنوان ميكنم بايد تأثير انديشگي بر خواننده بگذارد. بنابراين من با شعر عاطفي و احساسي حتي بعد از ”رهگذر مهتاب“ تقريباً كمرابطه هستم. اعتقادم اين است كه عاطفه و احساس يك بخش جزئي در شعر هستند. شاعر بايد مسئولانه انديشه كند.» (همان، ص19)
با بررسي سكوت ادبي صفارزاده به سه دورة ادبي بر ميخوريم كه براي دست يافتن به شناختن كامل از سبك و اسلوب شعري او و تبيين شاخصههاي زيباشناختي و ساختار انديشهورزي اين شاعر معاصر، بررسي مستقل هر يك از اين دورهها ضرورت تام دارد.
دوران آزمون و خطا
همة شاعران بزرگ در مقطعي از زندگي ادبي خويش و در مرحلة عبور از گردنة «آزمون و خطا» ـ به طور ناخودآگاه ـ به رفتار هنجار و حتي در پارهاي موارد «رفتار فروهنجار» با زبان مبتلا بودهاند، ولي در نهايت با كسب دانش و بينش ادبي و رسيدن به قلة اجتهاد در حوزة زبان، در سير تكويني خويش اين منزل را پشت سر گذاشته و به سرمنزل خلاقيت و نوآوري در زبان رسيدهاند. صفارزاده نيز از اين قاعده مستثني نبوده است. او نيز در منزل اول شاعري، متأثر از شاعران متقدم و معاصر خويش بوده و تا مدتي در قالبهاي نيمهسنتي طبعآزمايي ميكرده، هر چند از همان آغاز صبغة ديني اشعارش، او را از ديگران متمايز ميكرده است.
...